Esaretin Bedeli: Acı ile karışık


Burcu B. Bilgin

”Umut iyi bir şeydir ve umut asla ölmez”…

Stephen King’in dört duvar arasında bile umutlarını yitirmeyen kahramanı Andy Dufresne, dört duvar arasında umuda bu sözlerle tutunuyordu. Usta yazarın Yeşil Yol/Green Mile ile beraber iki unutulmaz hapishane öyküsünden biri olan Esaretin Bedeli ya da orijinal ismiyle Rita Hayworth and Shawshank Redemption, Türkiye’de ilk kez tiyatro sahnesinde seyirciyle buluştu.

Çok kötü şartları olan Shawshank Hapishanesi’nin duvarları arasında iki mahkumun dostluğunu konu alan Esaretin Bedeli,  1994’te Frank Darabont’un yönettiği, başrolünü Tim Robbins ve Morgan Freeman’ın üstlendiği filmle tüm zamanların en iyileri arasında yer alıyor.

Türkiye’de ilk kez tiyatro sahnesine gelen eser, Çolpan İlhan & Sadri Alışık Tiyatrosu’nun imzasını taşıyor. Oyunu Zorlu PSM Sahnesi’nde izleyip sizler için değerlendirdim.

Esaretin Bedeli Kerem Alışık Kaan Taşaner

Şakir Gürzumar’ın yönettiği oyunda, hapishanede arkadaşlarına umut aşılamayı görev bilen banker Andy Dufresne rolünde Kaan Taşaner’i, eserin anlatıcısı da olan Red rolünde ise Kerem Alışık’ı izliyoruz. Eser, 1940-60 yılları arasındaki 20 yıllık dönemi kapsıyor.

Hapishane müdürü Stammas’ı İştar Gökseven canlandırırken, Ali Fuat Onan, Erhan Alpay, Hasan Erdem, Yiğit Pakmen, Murat Yılmaz, Furkan Çalışal, Umut Avcı ve Serkan Beşiroğlu’nun da yer aldığı 25 kişilik kadro rol alıyor. Oyunun dekoru Tayfun Çebi’ye, kostümleri Dilek Kaplan’a, ışık düzeni Yakup Çartık’a ait.

Esaretin Bedeli Kerem Alışık

Eser, masum olduğunu söylemesine karşın karısı ve onun sevgilisini öldürmekten iki kez müebbet hapse çarptırılan Andy Dufresne’in iki mahkumla beraber Shawshank Hapishanesi’ne gelmesiyle başlıyor.

Uzun yıllarını hapishanede geçiren eski bir mahkum olan Red, cezaevine dışarıdan sigara, alkol, yiyecek, çeşitli ihtiyaçları gizlice sokabilen, arkadaşlarına bahisler oynatmasının yanında Andy ile ortak bir yanı da var.

Esaretin Bedeli Kerem Alışık Kaan Taşaner

Aslında Red de kendini aldatan eşinin ölümünü planlarken, komşusu ve küçük kızının da hayatını kaybetmesine sebebiyet vermiş.

Bir türlü ıslah olduğuna ikna edemediği şartlı tahliye kurulunca salıverilmeyen Red, daha ilk günlerden Andy’ye sempati duyarak onu hapishanede yaşananlara karşı uyarıyor. Gardiyan dayağı, işkence, tecavüz ve her türlü yolsuzluğun kol gezdiği bu tehlikeli yerin havası Andy’nin gelişiyle değişmeye başlıyor.

Esaretin Bedeli Kerem Alışık Kaan Taşaner

Acıya karşı hayata bağlı ve her zaman umutlu olan Andy, bilgi ve zekasını konuşturarak mahkumların şartlarının iyileştirilmesi için elinden geleni yapmaya başlıyor.

Hapishaneye yeni kitapların alınması, genç mahkum Tommy’nin okuma yazma öğrenmesi, koğuşa gelen Rita Hayworth posteri, hatta hapishane yönetiminin ikna edilerek bir molada kişi başına iki şişe bira içilmesi gibi orada ”mucize” gibi karşılanabilecek gelişmelerin yanında en önemlisi Andy herkese umut aşılıyor.

Esaretin Bedeli Kerem Alışık Kaan Taşaner

Bunun yanında, kendinin de başa çıkamadığı acılarla karşılaşıyor, arkadaşlarına iyilik olsun diye istemeden de olsa hapishane yönetimine ”bazı konularda” yardımcı olmak zorunda kalıyor, bu da korkunç bir olaya neden oluyor. Bu kırılma noktasıyla beraber Andy çok büyük bir karar alıyor ve finaldeki sürpriz gelişmelere doğru giden yolun önü açılıyor.

Uyarlaması Owen O’Neill’a ait olan Shawshank Redemption, West End’de (İngiltere’nin ünlü müzikaller bölgesi) seyirci karşısına çıkıp büyük alkış almış bir oyun.

Shawshank Redemption

Yapıt, hapishane ile üst kattaki müdür odasından oluşan iki katlı dekordan oluşan tek mekanda gerçekleşiyor. Filmdeki mahkeme sahnesi ve flash backlere oyun uyarlamasında yer verilmiyor.

Red’in anlatımının yoğun olduğu oyunun rejisinde filmde bir cümlede bahsedilen tecavüz sahnesine de çarpıcı biçimde yer veriliyor. Şiddet olayları ve şok edici gelişmeler de eserde işleniyor.

Esaretin Bedeli

Özellikle ilk yarısı çok akıcı olan oyun, ikinci perdede biraz vites küçültürken finale giden son 10-15 dakikada tempo yeniden yakalanıyor. Kızkardeşler rollerini üstlenen oyuncuların iyi bir performans gösterdiği eserde eserde, oyuncular zaman zaman repliklerini unuttu.

Kaan Taşaner’in sakin Andy Dufresne yorumu olması gerekenin biraz gerisinde kalırken, Alışık ise özellikle finale giden sahnelerde öne çıkan bir performans sergiledi.

Esaretin Bedeli

Kitabı okumayanlar ve filmi izlemeyenler için de son derecede açıklayıcı olan oyun, oyuncu kadrosundaki kimi aksaklıklara rağmen meramını anlatan, özellikle temposunun yükseldiği noktalarda izleyici bağlayan, Kerem Alışık’ın finale doğru  çıtayı yükselttiği bir eser… Biraz daha oturursa daha iyi olacağına inanıyorum. Esaretin Bedeli’ni sevenlerin izlemesini tavsiye ederim.

Esaretin Bedeli Kaan Taşaner

+ Hiç yorum yapılmamış

Yorum yap